Serapias cordigera L.

Türkçe Adı: Kalpli Serapya, Sağır kulağı orkidesi

Morfolojisi:

• Çok yıllık, otsu bitki: Serapias cordigera, 20-40 cm boyunda, çok yıllık, otsu bir bitkidir.

• Kök: Kök, kalın ve etlidir.

• Yapraklar: Yapraklar, karşılıklı, mızrak şeklindedir. Yaprakların kenarları, düz veya hafif tırtıklı olabilir. Yaprakların uçları, sivridir. Yaprakların ortasında, bir kalp deliği bulunur.

• Çiçekler: Çiçekler, mor renkte, 5 taç yapraklı olup, salkım şeklinde toplanmıştır. Çiçeklerin çapı yaklaşık 2-3 cm'dir.

Habitatı:

Serapias cordigera, Avrupa, Asya ve Kuzey Afrika'da, özellikle Akdeniz bölgesinde yaygın olarak yetişir. Türkiye'de ise tüm bölgelerde görülür. Genellikle, nemli ve güneşli yerlerde, çayırlarda, orman kenarlarında ve yol kenarlarında görülür.

Üreme şekli:

Serapias cordigera, tohumla çoğalır. Tohumları, rüzgar ve su yoluyla taşınır.

Besin değeri:

Serapias cordigera, besin değeri açısından düşük bir bitkidir. Yapraklarında %80-90 oranında su, %1-2 oranında protein, %1-2 oranında karbonhidrat ve %0.5-1 oranında yağ bulunur. Yapraklarında, ayrıca çeşitli vitamin ve mineraller de bulunur.

Tıbbi kullanımı:

Serapias cordigera, geleneksel tıpta çeşitli rahatsızlıkların tedavisinde kullanılmaktadır.

• Yapraklar: Serapias cordigera yaprakları, idrar söktürücü, ateş düşürücü, iltihap önleyici ve yara iyileştirici özelliklere sahip olduğuna inanılmaktadır. Bu nedenle, idrar yolu enfeksiyonları, böbrek taşı, ateş, soğuk algınlığı, boğaz ağrısı, öksürük, bronşit, astım, akciğer enfeksiyonları ve mide ülseri gibi rahatsızlıkların tedavisinde kullanılmaktadır.

• Kök: Serapias cordigera kökü, afrodizyak ve antibakteriyel özelliklere sahip olduğuna inanılmaktadır. Bu nedenle, cinsel işlev bozuklukları ve bakteriyel enfeksiyonların tedavisinde kullanılmaktadır.

Cins Adının Kökeni:

Serapias cinsi adı, Yunan mitolojisinde bir tanrı olan Hermes'in oğlu Sarapis'ten türemiştir. Bu isim, bitkinin çiçeklerinin Sarapis'in başlığına benzemesinden dolayı verilmiştir.

Sonuç:

Serapias cordigera, Akdeniz bölgesinde yaygın olarak yetişen, besin değeri ve tıbbi özellikleri açısından oldukça zengin bir bitkidir. Yaprakları ve kökü sebze olarak değerlendirilmekte veya geleneksel tıpta çeşitli rahatsızlıkların tedavisinde kullanılmaktadır.

Ek Bilgiler:

• Serapias cordigera, endemik bir bitki değildir. Dünyanın birçok yerinde yetişmektedir.

• Serapias cordigera, toksik bir bitki değildir. Ancak, hamile ve emziren kadınlarda, çocuklarda ve böbrek hastalığı olan kişilerde kullanılması tavsiye edilmez.

• Serapias cordigera, halk arasında "kalpli serapya" olarak bilinmektedir. Bu isim, çiçeklerinin ortasındaki kalp deliğinden dolayı verilmiştir.